پزشکی دیر حرف زدن کودک نشانه چیست؟ از علائم تا روش‌های درمان

[amın]

سرعت رشد هر کودک با دیگری متفاوت است، اما اگر بعضی توانایی‌ها مانند حرف‌زدن، از سن و زمان مشخصی دیرتر صورت بگیرند، نیاز به پیگیری و کشف دلایل وجود دارد. دیر حرف زدن کودک می‌تواند نشانه‌ای از ابتلا به یک بیماری عصبی، اختلالی در رشد یا کم‌شنوایی باشد. خبر خوب این است که بیشتر مشکلات گفتاری و تاخیر در صحبت‌کردن، قابل درمان هستند.

 

[amın]

دیر حرف زدن کودک به چه معناست؟​

توانایی گفتار به معنای ایجاد صداها و گفتن کلمات است. کودکی که دیر حرف می‌زند، توانایی ساختن صداهای صحیح برای ایجاد کلمات را ندارد. گاهی هم ریشه این تاخیر مشکلاتی در درک و برقراری ارتباطات کلامی و غیرکلامی است.

در واقع، برخی از کودکان به دلیل ناتوانی در ایجاد صوت و صدای صحیح کلمات نمی‌توانند صحبت کنند و برخی هم صداهای صحیح را تولید می‌کنند، اما در ساختن کلمات، عبارات و جملات منطقی ناتوان هستند. ضمن اینکه در درک کلام دیگران هم ضعیف یا ناتوان‌اند.

 

[amın]

مهارت‌های گفتاری کودک در ۳ سال نخست زندگی​

برای بررسی عمیق‌ دیر حرف زدن کودکان باید بدانیم که اصلا از چه زمانی و از چه موقع، شروع به استفاده از کلام، گفتار و صوت می‌کنند. موضوع گفتار و زبان از زمانی شروع می‌شود که کودک برای نخستین‌بار ناله و گریه می‌کند.

کم‌کم و با گذشت ماه‌های نخست زندگی، اصوات ناله یا نق‌زدن کودک پیشرفته‌تر می‌شوند و بیشتر به گوش می‌رسند. همین آوا و اصوات هستند که نخستین کلمات کودک در سنین بالاتر را می‌سازند.

براساس پژوهش‌ها و مطالعات روی کودکان مختلف، تقسیم‌بندی‌هایی برای رشد کلامی کودکان در سنین مختلف طراحی شده است.

 

[amın]

۰ تا ۱ سالگی​

اگر در ۲ ماهگی، خبری از هیچ آوایی از سوی کودک نیست، احتمالا پای مشکل دیر حرف زدن به میان است. معمولا از ۴ تا ۶ ماهگی، زبان شروع به رشد می‌کند و کودک با ایجاد صداهای خنده و غرغرکردن، درک خود از محیط را نشان می‌دهد.

از ۷ ماهگی به بعد هم باید کودک کلمات ساده‌ای را که می‌شنود، کاملا درک کند. ضمن اینکه در حوالی یک سالگی کلماتی مانند «ماما» و «بابا» گفته می‌شوند.

 

[amın]

۱ تا ۲ سالگی​

در این سنین، کودک باید دستورات و سوالات ساده را درک کند و با اعضای بدن آشنا شود. یادگیری کلمات تازه و ابراز واکنش نسبت به داستان‌ها، تصاویر یا آهنگ‌ها هم در همین مقطع سنی رخ می‌دهد. علاوه‌بر این‌ها، امکان طرح پرسش‌های ساده از سوی کودک هم وجود دارد.

 

[amın]

۲ تا ۳ سالگی​

کودکان ۲ تا ۳ ساله باید بتوانند از اسم، صفت و فعل استفاده کنند.
در این بازه زمانی هم به دایره لغات کودک اضافه می‌شود و در حدود ۱۰۰۰ کلمه را بلد خواهد بود. علاوه‌بر این، کودکان در سن ۳ سالگی معمولا توانایی‌های گفتاری زیر را هم دارند:

• نام خود را صدا می‌کنند؛
• دیگران را با نام کوچک صدا می‌کنند؛
• داستان می‌گویند، شعر و ترانه می‌خوانند؛
• در جملات ۳ و ۴ کلمه‌ای از اسم، صفت و فعل استفاده می‌کنند.

 

[amın]

حرف نزدن کودک تا چه سنی طبیعی است؟​

اگر کودک شما به حوالی ۱۴ ماهگی رسیده و اولین کلمات خود را نگفته است، باید به پزشک اطفال مراجعه کنید. بررسی و زیر نظرگرفتن رشد گفتار و زبان در کودکان در این مواقع ضروری است. اگر دیرتر اقدام کنید، احتمال دارد که مسیر بهینه درمان را از دست بدهید.

 

[amın]

دلایل دیر حرف زدن کودکان​

برای رفع مشکل تاخیر در صحبت‌کردن، باید بدانیم که چه عواملی باعث دیر حرف زدن کودک می‌شود و ریشه‌های آن را پیدا کنیم. هرچند که سرعت رشد و توانایی بچه‌ها یکسان نیست، اما دیر حرف‌زدن می‌تواند نشانه‌ای از مشکلات فیزیکی یا ذهنی باشد و برای همین، نیاز به پیگیری دقیق دارد. در ادامه، به دلایل احتمالی این تاخیر اشاره می‌کنیم.

 

[amın]

۱. مشکلات ساختار دهان​

دیر حرف زدن کودک می‌تواند نشانه‌ای از وجود مشکل در ساختار دهان، زبان یا کام او باشد. بعضی از کودکان هم دچار مشکل آنکیلوگلوسیا (ankyloglossia) هستند و زبانشان در بازگویی برخی از حروف بند می‌آید. در این وضعیت، زبان به سقف دهان می‌چسبد و امکان صحبت‌کردن برای کودک سخت می‌شود. در نتیجه، گفتن و ادای برخی حروف دشوار و نشدنی خواهد بود.

 

[amın]

۲. کم‌شنوایی​

کودکی که کلمات و صداها را به‌ خوبی نمی‌شنود، در بازگویی و ادای کلمات هم ناتوان و دچار مشکل خواهد بود. یکی از نشانه‌های کم‌شنوایی این است که وقتی او را صدا می‌کنید، هیچ واکنشی بروز نمی‌دهد. یا زمانی که از یک وسیله نام می‌برید، توجهی از خود نشان نمی‌دهد، اما اگر با ایما و اشاره یا ادا درآوردن، صحبت کنید، به شما واکنش نشان می‌دهد.

دقت کنید که این‌ها تنها علامت‌های کم‌شنوایی و اختلال در صحبت‌کردن نیستند. بنابراین، اهمیت مراجعه به پزشک و چکاپ شنوایی و توانایی‌های گفتاری کودکان بسیار مهم است.